Kim są Niemcy bałtyccy?

Tak określają siebie potomkowie Niemców, którzy od końca XII wieku osiedlali się na terenach dzisiejszej Łotwy i Estonii. Do momentu tzw. przesiedlenia w 1939 roku Niemcy bałtyccy przez wieki wywierali znaczący wpływ na stosunki polityczne, gospodarcze i kulturalne.

Rdzenni Estowie i Łotysze zdominowani byli przez niemiecką szlachtę i bogatych mieszczan, którym późniejsi władcy kraju gwarantowali liczne przywileje. Dzięki temu Niemcy bałtyccy utrzymywali wysoką pozycję społeczną, choć nigdy nie stanowili więcej niż 10 procent ogółu ludności.

Po zamieszkach, rewolucji społecznej i wywłaszczeniach majątkowych wielu Niemców od 1905 r. wyemigrowało do Rzeszy Niemieckiej. Na mocy uzgodnień paktu Ribbentrop-Mołotow większość Niemców bałtyckich w latach 1939/1941 przesiedlono do okupowanej Polski, zwłaszcza do wcielonego do Trzeciej Rzeszy tzw. „Kraju Warty”. W ten sposób zakończyła się ponad 700-letnia historia Niemców w krajach bałtyckich.

Dziś Niemcy bałtyccy utrzymują różnorodne kontakty z niepodległą Estonią i Łotwą, angażują się także instytucjonalnie w sferze kulturalnej, religijnej i w wymianę młodzieży.

Zdjęcia:

Heinz Erhardt (1909-1979), słynny komik, aktor i artysta rozrywkowy. Zdjęcie: © Heinz Erhardt Privatarchiv

Werner Bergengruen (1892-1964), pisarz. Zdjęcie: Werner-Bergengruen-Archiv

Adam Johann von Krusenstern (1770-1846), admirał floty rosyjskiej, który poprowadził pierwszą rosyjski rejs dookoła świata. Portret autorstwa anonimowego malarza ze zbiorów Ermitażu w Sankt Petersburgu, I połowa XIX wieku.

Elisa von der Recke (1754-1833), poetka i pisarka, tu na portrecie autorstwa Josefa Friedricha Augusta Darbesa, Berlin, 1784. Zdjęcie : © Stiftung Stadtmuseum Berlin, Reprodukcja Oliver Ziebe, Berlin