Mieszkańcy średniowiecznych miast zorganizowani byli według podziałów stanowych: obok szlachty niemieccy mieszczanie tworzyli gildie i rady miejskie, stanowiąc warstwę kupiecką i częściowo rzemieślniczą. Za niższą warstwę społeczną uznawano Estów i Łotyszy, nazywanych „nie-Niemcami”. Nie mieli oni praw do obywatelstwa miejskiego, do posiadania ziemi i mieszkali często poza murami miast.
Z biegiem czasu wyłoniła się jednak warstwa, której nie dało się przypisać ani stronie niemieckiej, ani „nieniemieckiej”. Awans społeczny był możliwy przez asymilację, zwłaszcza przyswojenie języka niemieckiego.
Mieszkańcami miast byli też tzw. „literaci”, którzy przybyli wraz z Reformacją – uczeni, którzy stworzyli podwaliny niemieckojęzycznej inteligencji i wykształconej klasy średniej w krajach bałtyckich.
Pod koniec XIX w. zmienił się charakter miast: w latach 1867–1913 w Rydze liczba ludności wzrosła pięciokrotnie do 500 tys. mieszkańców. Odsetek ludności niemieckojęzycznej spadł z 43 do 17 procent.