Dwór szlachecki był ośrodkiem kulturalnym gospodarstwa folwarcznego i jednocześnie ogniskiem wiejskiego życia. Mieszkał tu właściciel majątku wraz z rodziną, który jeszcze do 1819 r. miał pod swoją władzą żyjących w poddaństwie estońskich i łotewskich chłopów. Architektura i wyposażenie przypominały wzorce zachodnie. Dziś są częścią dziedzictwa kulturowego Łotwy i Estonii.
Budynki były zróżnicowane stylistycznie: od skromnego drewnianego domu do okazałego zamku. Architektoniczny rozkwit nastąpił w okresie klasycyzmu od lat 80. XVIII wieku aż do późnego XIX wieku.
Powstawały parki krajobrazowe na wzór angielski, które służyły zarówno wycieczkom z gośćmi, jak i do celów reprezentacyjnych. Ten ostatni aspekt odegrał ważną rolę w bogatym wystroju wnętrz.
Zarówno pojedynczy goście, jak i wielkie przyjęcia z okazji balów lub polowań zawsze były miłą odmianą w położonych na uboczu majątkach szlacheckich. Gościnność jest uważana za element autostereotypu Niemców bałtyckich.
Dziś wiele budynków jest zniszczonych lub opuszczonych, inne zaś odrestaurowano dzięki inicjatywom łotewskim i estońskim i są teraz głównymi atrakcjami podczas wycieczki do krajów bałtyckich.
Ilustracja:
Majątek w Palmse (Estonia) z barokowym zespołem pałacowo-parkowym oraz budynkami gospodarczymi. Do majątku przynależały także włości o powierzchni często tysięcy hektarów. Fot.: Ants Hein.